พญ. ณณิชา ศิริวงศ์
อายุรแพทย์โรคระบบทางเดินอาหารและตับ

ဝမ်းချုပ်ခြင်းသည် နေ့စဉ်ဘဝတွင် မကြာခဏကြုံတွေ့ရလေ့ရှိပြီး လူအများအတွက် စိတ်ညစ်စရာဖြစ်စေပါသည်။ သစ်သီးဝလံများစားသုံးခြင်းသည် ဝမ်းချုပ်ခြင်းကို သဘာဝအတိုင်း ထိရောက်စွာ သက်သာစေသည့် နည်းလမ်းတစ်ခုဖြစ်ပါသည်။ သစ်သီးအများအပြားတွင် အမျှင်ဓာတ် (Fiber) ကြွယ်ဝစွာပါဝင်ပြီး ယင်းသည် ဝမ်းကိုပျော့ပျောင်းစေကာ ဝမ်းမှန်မှန်သွားစေရန် ကူညီပေးသည့် အဓိကပါဝင်ပစ္စည်းဖြစ်ပါသည်။
ပန်းသီးစိမ်းသည် အစာခြေစနစ်အတွက် အလွန်ကောင်းမွန်သော အကူအညီတစ်ခုဖြစ်ပါသည်။ ဝမ်းချုပ်ခြင်း၊ ဗိုက်အောင့်ခြင်း သို့မဟုတ် ဝမ်းသွားရခက်ခဲခြင်းများ ကြုံတွေ့ရပါက ပန်းသီးစိမ်းလတ်လတ်ဆတ်ဆတ် သို့မဟုတ် ငရုတ်သီးဆားဖြင့် တို့စားကြည့်ပါ။ ဝမ်းသွားရလွယ်ကူစေပြီး အစာခြေစနစ်ကို ပိုမိုကောင်းမွန်စေမည်မှာ သေချာပါသည်။ ရေခဲသေတ္တာထဲတွင် အမြဲဆောင်ထားရန် အကြံပြုအပ်ပါသည်။
စောင်းလျားသီးတွင် အချိုနှင့် အချဉ်အရသာရှိပြီး သဘာဝအတိုင်း ဝမ်းနှုတ်ဆေးအာနိသင်ရှိသော သစ်သီးတစ်မျိုး ဖြစ်ပါသည်။ ဝမ်းချုပ်ခြင်း သို့မဟုတ် အစာအိမ်ထဲတွင် အက်ဆစ်များနေပါက စောင်းလျားသီးစားပေးခြင်းဖြင့် အစာအိမ်အက်ဆစ်ကို လျှော့ချပေးပြီး ဗိုက်ကို ပေါ့ပါးသက်သာစေပါသည်။
မန်ကျည်းသီးမှည့်သည် ချဉ်သောအရသာရှိပြီး ဈေးများတွင် အလွယ်တကူ ဝယ်ယူရရှိနိုင်ကာ အိမ်တိုင်း၏ မီးဖိုချောင်တွင် ရှိတတ်ကြပါသည်။ ဗိုက်အလွန်ကယ်နေပါက ညမအိပ်မီ 1-2 နာရီခန့်အလိုတွင် မန်ကျည်းသီးမှည့် 3-4 တောင့်ကို ဆား သို့မဟုတ် ငရုတ်သီးဆားဖြင့် တို့စားပြီး ရေများများသောက်၍ အိပ်ရာဝင်ပါ။ နံနက်နိုးထလာသောအခါ ဗိုက်ထဲတွင် အလွန်ပေါ့ပါးလန်းဆန်းသွားသည်ကို ခံစားရပါလိမ့်မည်။
အဝါရောင်အသားဖြင့် အချိုအရသာရှိသော သင်္ဘောသီးမှည့်သည် ဝမ်းချုပ်ပြီး ဗိုက်မအီမသာဖြစ်သူများအတွက် အထူးကောင်းမွန်ပါသည်။ အစားစားပြီးချိန်တွင် သင်္ဘောသီးစားပေးပါက ပရိုတင်းများကို ကြေဖျက်ပေးသည့် အင်ဇိုင်းများပါဝင်သောကြောင့် အစာကြေလွယ်စေပြီး ဝမ်းမှန်စေကာ ဗိုက်ကို သက်သာစေပါသည်။
ချိုချဉ်အရသာရှိသော နာနတ်သီးသည် ပရိုတင်းဓာတ်များကို ကောင်းမွန်စွာ ကြေဖျက်ပေးနိုင်သည့် သဘာဝအင်ဇိုင်းများ ပါဝင်သော သစ်သီးဖြစ်ပါသည်။ ဗိုက်ကယ်ခြင်း၊ ရေငတ်ခြင်း သို့မဟုတ် မအီမသာဖြစ်တိုင်း အစားစားပြီးနောက် နာနတ်သီးစားပေးပါက ဗိုက်ကို သက်သာစေပြီး ဝမ်းသွားရလွယ်ကူစေပါသည်။
အချိုအရသာရှိသော နဂါးမောက်သီးသည် အမျှင်ဓာတ် (Fiber) ကြွယ်ဝစွာပါဝင်သည့် သစ်သီးဖြစ်ပါသည်။ နဂါးမောက်သီး စားသုံးပေးခြင်းသည် ဝမ်းမှန်မှန်သွားစေရန် ကူညီပေးပြီး ဝမ်းချုပ်ခြင်းပြဿနာကို အထူးဖြေရှင်းပေးနိုင်ပါသည်။
ကီဝီသီးသည် မွှေးကြိုင်ချိုမြိန်သော အရသာရှိပြီး အမျှင်ဓာတ် အလွန်မြင့်မားပါသည်။ ဝမ်းချုပ်ပြီး ဝမ်းမမှန်သည့်အခါ ကီဝီသီးစားပေးခြင်းဖြင့် အလွန်အထောက်အကူပြုပြီး ဝမ်းချုပ်ခြင်းဝေဒနာ သက်သာပျောက်ကင်းကာ ဝမ်းမှန်လာသည်ကို သိသာစွာ တွေ့ရှိရပါလိမ့်မည်။
ပက်ရှင်ဖရုသည် အမျှင်ဓာတ်မြင့်မားသော အချဉ်သီးတစ်မျိုးဖြစ်ပါသည်။ ဝမ်းချုပ်ခြင်း၊ ဗိုက်ကယ်ခြင်းများ ဖြစ်ပေါ်သည့်အခါ ပက်ရှင်ဖရုကို စားပေးခြင်းဖြင့် ဝမ်းသွားရလွယ်ကူပြီး ချောမွေ့စေကာ ဗိုက်ကို ပိုမိုသက်သာစေပါသည်။
ဝမ်းချုပ်ခြင်းနှင့် ဝမ်းမမှန်ခြင်းပြဿနာများကို ဖြေရှင်းပေးသည့် ဒီသစ်သီး 8 မျိုးဟာ ဘယ်လိုလဲဗျာ။ မည်သည့်သစ်သီးကိုမဆို ကြိုက်နှစ်သက်ပါက ဝယ်ယူစားသုံးကြည့်နိုင်ပြီး စားသုံးပြီးပါက အလွန်ကောင်းမွန်သော ရလဒ်များကို တွေ့ရှိရပါလိမ့်မည်။