BUNCHA SUNSANEEWITAYAKUL, M.D.
Medicine - Cardiology (Heart)

သင်ဖူးပါသလား? ကျန်းမာရေးကောင်းမွန်နေသူများ၊ အားကစားသမားများ သို့မဟုတ် ပုံမှန်ဘဝဖြင့် နေထိုင်နေကြသော လူငယ်များ ဘာသတိပေးချက်မှမရှိဘဲ ရုတ်တရက် လဲကျသေဆုံးသွားကြသည်ကို တွေ့ဖူးပါသလား။ ဤဖြစ်စဉ်ကို ဆေးပညာအရ Sudden Cardiac Death (SCD) သို့မဟုတ် "နှလုံးခုန်ရုတ်တရက်ရပ်တန့်ပြီး သေဆုံးခြင်း" ဟု ခေါ်ဆိုပါသည်။ ဒါဟာ အဝေးကြီးမှ ကိစ္စမဟုတ်သလို စာရင်းဇယားများအရလည်း ထင်ထားတာထက် ပိုမိုထိတ်လန့်စရာကောင်းပါသည်။ ဥရောပနှင့် အမေရိကတိုက်တို့တွင် ဤဝေဒနာကြောင့် နှစ်စဉ် လူပေါင်း 750,000 နီးပါး သေဆုံးနေကြရပါသည်။
ထို့ကြောင့် ဆရာဝန်အနေဖြင့် ဤတိတ်ဆိတ်သော လူသတ်သမား၏ လျှို့ဝှက်ချက်ကို ဖော်ထုတ်ပေးပြီး အသက်အရွယ်အလိုက် ကွဲပြားသော အကြောင်းရင်းများနှင့် "အိပ်ပျော်ရင်း သေဆုံးသည့် ရောဂါ (Lai Tai)" အကြောင်းကို ပိုမိုနက်ရှိုင်းစွာ သိရှိစေလိုပါသည်။
ယင်း၏ အဓိပ္ပာယ်ဖွင့်ဆိုချက်မှာ "နှလုံး၏ လုပ်ဆောင်ချက် ရုတ်တရက်နှင့် မထင်မှတ်ဘဲ ရပ်တန့်သွားခြင်းကြောင့် သေဆုံးခြင်း" ဖြစ်ပြီး ပုံမှန်အားဖြင့် မူမမှန်သည့် လက္ခဏာများ စတင်ပေါ်ပေါက်ပြီး 1 နာရီအတွင်း ဖြစ်ပွားလေ့ရှိပါသည်။ မြင်တွေ့သူမရှိဘဲ ဖြစ်ပွားချိန်ကို အတိအကျမသိနိုင်သော ဖြစ်စဉ်များတွင် လူနာသည် ယခင်က ကျန်းမာရေးကောင်းမွန်ခဲ့ပါက SCD သတ်မှတ်ချက်အတွင်း ထည့်သွင်းစဉ်းစားပါသည်။
လူအများစုသည် ဤဝေါဟာရများကို ရောထွေးသုံးစွဲလေ့ရှိသော်လည်း ဆေးပညာအရ အဓိပ္ပာယ် ‘ကွဲပြား’ ပါသည်။ Sudden Death ဆိုသည်မှာ နှလုံးကြောင့်ဖြစ်သည်ဖြစ်စေ၊ မဟုတ်သည်ဖြစ်စေ အကြောင်းတစ်ခုခုကြောင့် ရုတ်တရက် သေဆုံးခြင်းကို ခြုံငုံခေါ်ဆိုခြင်းဖြစ်သည်။ သို့သော် သဘာဝအတိုင်း ရုတ်တရက် သေဆုံးမှုများ၏ 80-90% ကျော်သည် "နှလုံး" ကြောင့် ဖြစ်ပွားရခြင်းဖြစ်ကြောင်း စာရင်းဇယားများအရ တွေ့ရှိရပါသည်။


ဆရာဝန်များသည် အသက် 35 နှစ်ကို စိုးရိမ်ရသည့် အုပ်စုများ ခွဲခြားရာတွင် အခြေခံအဖြစ် အသုံးပြုကြသည်၊ အကြောင်းမှာ နှလုံးခုန်ရုတ်တရက် ရပ်တန့်ရသည့် အကြောင်းရင်းများ မတူညီကြသောကြောင့် ဖြစ်သည်။
"Lai Tai" (Brugada Syndrome) ဆိုသည်မှာ နှလုံးကြွက်သားဆဲလ်များအတွင်း လျှပ်စစ်ဓာတ် ဝင်/ထွက်မှု မူမမှန်သော မျိုးရိုးလိုက်ရောဂါတစ်မျိုး ဖြစ်သည်။ လျှပ်စစ်စနစ် ရှော့ဖြစ်ကာ နှလုံးအောက်ခန်းများ ပြင်းထန်စွာ စည်းချက်မှား အလုပ်လုပ်ပြီး သွေးမညှစ်နိုင်ဘဲ အိပ်ပျော်နေစဉ်အတွင်း သေဆုံးသွားရခြင်းဖြစ်သည်။ လှုံ့ဆော်ပေးသည့် အကြောင်းရင်းများတွင် ဖျားနာခြင်း၊ သွေးတွင်း ပိုတက်စီယမ်ဓာတ် နည်းပါးခြင်း၊ သကြား သို့မဟုတ် ကာဘိုဟိုက်ဒရိတ် မြင့်မားစွာ စားသုံးခြင်းနှင့် အရက်အလွန်အကျွံ သောက်သုံးခြင်းတို့ ပါဝင်နိုင်သည်။



အကယ်၍ သင်သည် သတိလစ်နေသူ၊ အသက်ရှူရပ်နေသူ၊ နှလုံးခုန်ရပ်တန့်နေသူကို တွေ့ရှိပါက... ၎င်း၏ဦးနှောက် သေဆုံးမသွားမီ သင့်တွင် 4-5 မိနစ် ပင် မပြည့်သော အချိန်သာ ရှိပါသည်။ လူနာတင်ယာဉ်ကို စောင့်ဆိုင်းခြင်းသည် မမှီတော့သည်လည်း ဖြစ်နိုင်သည်။ ‘နှိုးပါ - ဖုန်းဆက်ပါ - ဖိပါ - ကပ်ပါ’ ဆိုသည်မှာ အခြေခံမူဖြစ်ပါသည်။
Sudden Cardiac Death ဆိုသည်မှာ ကျွန်ုပ်တို့ သတိမထားမိသည့်နေ့တွင် တိတ်တဆိတ် ဝင်ရောက်လာသော "အသက်ခိုးသူ" နှင့် တူပါသည်။ နှုတ်ဆက်စကားပင် ပြောခွင့်မရလိုက်ဘဲ ချစ်ခင်ရသူများကို နှုတ်ယူသွားတတ်ပါသည်။ သေးငယ်သော မူးမေ့သည့် လက္ခဏာများကို လျစ်လျူမရှုပါနှင့်၊ မိသားစုအတွင်း သေဆုံးမှု ရာဇဝင်များကို မမေ့ပါနှင့်၊ ငယ်ရွယ်ခြင်းကို ထာဝရ ကာကွယ်မှု ဒိုင်းလွှားဟု မထင်ပါနှင့်။ နှလုံးကျန်းမာရေး စစ်ဆေးမှု တစ်ကြိမ်ပြုလုပ်ခြင်းသည် သင့်ဘဝကြမ္မာကို ပြောင်းလဲပေးနိုင်ပါသည်။
ဒီနေ့... ဘေးနားကလူကို လှည့်မေးကြည့်ပါ သို့မဟုတ် သင့်ကိုယ်သင် ပြန်လည်ဆန်းစစ်ကြည့်ပါ၊ သင့်နှလုံးသည် တကယ်ရော "အဆင်ပြေ" ရဲ့လားဆိုတာ။ အကြောင်းမှာ စောစီးစွာ သိရှိခြင်းသည် တန်ဖိုးမဖြတ်နိုင်သော အသက်ရှင်သန်ခွင့် အခွင့်အရေး ဖြစ်သောကြောင့် ဖြစ်ပါသည်။