Messenger
Language
TH EN ZH
Home အထူးကုသရေးဌာနများ ရင်းနှီးမြှုပ်နှံသူများ

နိုရိုဗိုင်းရပ်စ် - လက္ခဏာများနှင့် ကာကွယ်နည်း

October 28 / 2026

နိုရိုဗိုင်းရပ်စ်

 

     နိုရိုဗိုင်းရပ်စ် (Norovirus) ဆိုသည်မှာ အစာအိမ်နှင့် အူလမ်းကြောင်းတွင် ပြင်းထန်သော ရောင်ရမ်းမှုကို ဖြစ်ပေါ်စေသည့် အန္တရာယ်ရှိသော ဗိုင်းရပ်စ်ပိုး ဖြစ်ပါသည်။ ဤဗိုင်းရပ်စ်သည် အထူးသဖြင့် ပိုးမွှားများ ပေါက်ဖွားမှု အားကောင်းသော ဆောင်းရာသီတွင် လျင်မြန်လွယ်ကူစွာ ကူးစက်ပြန့်ပွားနိုင်သော စွမ်းရည်ရှိပါသည်။ နိုရိုဗိုင်းရပ်စ်၏ ထူးခြားချက်မှာ ခန္ဓာကိုယ်အတွင်းသို့ ပိုးပမာဏ အနည်းငယ်မျှ ဝင်ရောက်ရုံဖြင့် ချက်ချင်း ဖျားနာစေနိုင်ခြင်း ဖြစ်ပါသည်။ ထို့အပြင် ဤဗိုင်းရပ်စ်သည် အပူချိန်နှင့် ပိုးသတ်ဆေး အများအပြားကို ခံနိုင်ရည်ရှိသဖြင့် ကျွန်ုပ်တို့ ပတ်ဝန်းကျင်ရှိ အစားအသောက်နှင့် သောက်သုံးရေများတွင် ပိုမိုလွယ်ကူစွာ ညစ်ညမ်းပိုးဝင်နိုင်ပါသည်။

 

သတိပြုရန် လက္ခဏာများ : ပိုးဝင်ပြီး 24-48 နာရီအတွင်း

ခန္ဓာကိုယ်အတွင်းသို့ နိုရိုဗိုင်းရပ်စ် ဝင်ရောက်ပြီး 24–48 နာရီအတွင်း လူနာသည် ပုံမှန်မဟုတ်သော လက္ခဏာများကို စတင်ပြသလာမည် ဖြစ်ပါသည်။ ဆေးပညာ အချက်အလက်များအရ တွေ့ရှိရများသော အဓိက လက္ခဏာများမှာ အောက်ပါအတိုင်း ဖြစ်ပါသည်-

 

  • ဝမ်းလျှောခြင်း- အရည်ဝမ်းခဏခဏ သွားခြင်း
  • ဗိုက်အောင့်ခြင်း- ဝမ်းဗိုက်အတွင်း ရို့ရို့ပြီး အောင့်ခြင်း
  • ပျို့အန်ခြင်း- ပျို့အန်ချင်စိတ် ဖြစ်ပေါ်ပြီး ပြင်းထန်စွာ အန်ခြင်း
  • ခေါင်းကိုက်ခြင်း- ခေါင်းမူးခြင်း သို့မဟုတ် ခေါင်းကိုက်ခြင်း
  • အဖျားငွေ့ငွေ့ရှိခြင်း- ခန္ဓာကိုယ် အပူချိန် အနည်းငယ် မြင့်တက်လာခြင်း
  • တစ်ကိုယ်လုံး ကိုက်ခဲပြီး နုန်းခွေခြင်း- ရေနှင့် ဓာတ်ဆားဓာတ် ဆုံးရှုံးမှုကြောင့် အားအင်ကုန်ခမ်းပြီး ကြွက်သားများ နာကျင်ကိုက်ခဲခြင်း

 

ရောဂါရှာဖွေစစ်ဆေးခြင်းနှင့် ကုသခြင်း

     ကူးစက်ခံရသည်ဟု သံသယရှိပါက ဆရာဝန်သည် ရောဂါရာဇဝင် မေးမြန်းခြင်းနှင့် ဓာတ်ခွဲခန်းတွင် စစ်ဆေးရန် ဝမ်းနမူနာ ရယူခြင်းဖြင့် ပဏာမ ရောဂါရှာဖွေမှု ပြုလုပ်ပါမည်။ လက်ရှိတွင် နိုရိုဗိုင်းရပ်စ်ကို တိုက်ရိုက်ကာကွယ်သည့် ကာကွယ်ဆေး သို့မဟုတ် တိုက်ရိုက်ကုသသည့် သီးသန့်ဆေး မရှိသေးသောကြောင့် ကုသမှု နည်းလမ်းမှာ လက္ခဏာများအတိုင်း ကုသခြင်းနှင့် ခန္ဓာကိုယ် ပြန်လည်ကောင်းမွန်လာစေရန် ပံ့ပိုးကူညီပေးခြင်း သာဖြစ်ပါသည်။

 

1.  ခုခံအား ကောင်းမွန်သော လူနာများ 

     လက္ခဏာများသည် 2-3 ရက်အတွင်း အလိုအလျောက် သက်သာပျောက်ကင်းသွားလေ့ ရှိပါသည်။ ဆုံးရှုံးသွားသော ရေဓာတ်ကို ပြန်လည်ဖြည့်တင်းရန် ဓာတ်ဆားရည် (ORS) သောက်သုံးခြင်း၊ အစာပျော့ပျော့နှင့် အကြေလွယ်သော အစားအစာများ စားသုံးခြင်း၊ အန်ပျောက်ဆေး သို့မဟုတ် ဗိုက်အောင့်ပျောက်ဆေးကဲ့သို့သော လက္ခဏာအလိုက် သက်သာစေသည့် ဆေးဝါးများ သောက်သုံးခြင်းတို့ကို အဓိက ပြုလုပ်ရပါမည်။

 

2.  စိုးရိမ်ရသော လူနာအုပ်စု (ဥပမာ- ကလေးငယ်များ သို့မဟုတ် ခုခံအားနည်းသူများ) 

     ဝမ်းမနားတမ်း သွား၍ ခန္ဓာကိုယ်အတွင်း ပြင်းထန်စွာ ရေဓာတ်ခမ်းခြောက်သည်အထိ လက္ခဏာများ ပြင်းထန်ပါက ရှော့ခ်ရခြင်း (Shock) နှင့် အသက်အန္တရာယ် စိုးရိမ်ရသဖြင့် ဆေးရုံသို့ ချက်ချင်း ပို့ဆောင်သင့်ပါသည်။

 

ကူးစက်ပြန့်ပွားသည့် လမ်းကြောင်းများ

နိုရိုဗိုင်းရပ်စ်သည် အဓိကအားဖြင့် အောက်ပါ လမ်းကြောင်းများမှတစ်ဆင့် လူများထံ လွယ်ကူစွာ ကူးစက်နိုင်ပါသည်-

 

  • မသန့်ရှင်းသော အစားအသောက် သို့မဟုတ် သောက်ရေ သောက်သုံးမိခြင်း- ဥပမာ- ရေခဲ၊ မသန့်ရှင်းသော သောက်ရေ၊ သေချာစွာ မဆေးကြောထားသော ဟင်းသီးဟင်းရွက် သို့မဟုတ် သစ်သီးဝလံများ
  • ပိုးမွှားရှိသော ပစ္စည်းများကို ကိုင်တွယ်မိခြင်း- ပြီးနောက် မတော်တဆ လက်ကို ပါးစပ်အတွင်းသို့ ထည့်မိခြင်း
  • လူနာနှင့် တိုက်ရိုက် အနီးကပ် ထိတွေ့မှုရှိခြင်း- ဥပမာ- လူနာကို ပြုစုပေးခြင်း သို့မဟုတ် အသုံးအဆောင်ပစ္စည်းများကို အတူတကွ သုံးစွဲခြင်း

 

နိုရိုဗိုင်းရပ်စ် ကူးစက်မှုကို ကာကွယ်နည်းများ

ကာကွယ်ဆေး မရှိသေးသော်လည်း အောက်ပါ တစ်ကိုယ်ရေ သန့်ရှင်းရေး ကောင်းမွန်စွာ ပြုလုပ်ခြင်းဖြင့် ကူးစက်နိုင်ခြေကို လျှော့ချနိုင်ပါသည်-

 

  • လက်ကို အစဉ်အမြဲ သန့်ရှင်းစွာ ဆေးကြောပါ- ရေနှင့် ဆပ်ပြာသုံး၍ အနည်းဆုံး 15 စက္ကန့်ကြာ ဆေးကြောပါ၊ အထူးသဖြင့် အစားမစားမီနှင့် အိမ်သာတက်ပြီးတိုင်း အမြဲတမ်း ပြုလုပ်ပါ
  • သန့်ရှင်းသော အစားအသောက်နှင့် ရေကို ရွေးချယ်ပါ- သန့်ရှင်း ဘေးကင်းသော ရေကို သောက်သုံးပါ၊ ကျန်းမာရေးနှင့် ညီညွတ်ပြီး ပူပူနွေးနွေး ချက်ပြုတ်ထားသော အစားအစာများကိုသာ စားသုံးပါ
  • သူတပါးအတွက် အစားအစာ ပြင်ဆင်ပေးခြင်းမှ ရှောင်ကြဉ်ပါ- မိမိကိုယ်တိုင် ဖျားနာနေပါက မိသားစုဝင်များ သို့မဟုတ် ပတ်ဝန်းကျင်ရှိသူများထံ ပိုးမကူးစက်စေရန် အစားအစာ မကိုင်တွယ်ပါနှင့်
  • ဘုံဇွန်း (အလယ်ဇွန်း) ကို အသုံးပြုပါ- အခြားသူများနှင့် အတူတကွ အစားအစာ စားသုံးသည့်အခါတိုင်း အမြဲတမ်း အသုံးပြုပါ

 

 

နိုရိုဗိုင်းရပ်စ်

 

FAQ မေးလေ့ရှိသော မေးခွန်းများ

Q1: နိုရိုဗိုင်းရပ်စ်အတွက် ကာကွယ်ဆေး ရှိပါသလား ?

  • A: လက်ရှိတွင် နိုရိုဗိုင်းရပ်စ်ရောဂါကို တိုက်ရိုက်ကာကွယ်ရန်နှင့် ကုသရန်အတွက် ကာကွယ်ဆေး သို့မဟုတ် သီးသန့်ဆေး မရှိသေးပါ။ ကုသမှုမှာ လက္ခဏာများအတိုင်း ထိန်းသိမ်းကုသသည့် ပုံစံသာ ဖြစ်ပါသည်။

 

Q2: နိုရိုဗိုင်းရပ်စ် ကူးစက်ခံရပါက ဘယ်နှရက်အတွင်း အလိုအလျောက် ပျောက်ကင်းနိုင်ပါသနည်း ?

  • A: လူနာသည် ခန္ဓာကိုယ် သန်မာပြီး ခုခံအား ကောင်းမွန်ပါက ဓာတ်ဆားရည် သောက်သုံးခြင်းနှင့် လုံလောက်စွာ အနားယူခြင်းဖြင့် လက္ခဏာများသည် 2-3 ရက်အတွင်း တဖြည်းဖြည်း သက်သာပြီး အလိုအလျောက် ပျောက်ကင်းသွားမည် ဖြစ်ပါသည်။

 

Q3: ဘယ်လို ပြင်းထန်တဲ့ လက္ခဏာမျိုးရှိရင် ဆရာဝန်ဆီ ချက်ချင်း သွားရောက်သင့်ပါသနည်း ?

  • A: ဝမ်းမနားတမ်း ပြင်းထန်စွာ သွားခြင်း၊ မရပ်မနား အန်ခြင်း၊ အလွန်အမင်း နုန်းခွေခြင်း သို့မဟုတ် ရေဓာတ် ခမ်းခြောက်သည့် လက္ခဏာများ ရှိပါက (အထူးသဖြင့် ကလေးငယ်များနှင့် လူကြီးပိုင်းများ) ရှော့ခ်ရခြင်းကို ကာကွယ်ရန် ဆေးရုံသို့ ချက်ချင်း ပို့ဆောင်သင့်ပါသည်။

 

အနှစ်ချုပ်

     နိုရိုဗိုင်းရပ်စ်သည် အစာအိမ်နှင့် အူလမ်းကြောင်းဆိုင်ရာ ရောဂါပိုးတစ်ခုဖြစ်ပြီး တိုက်ရိုက်ကာကွယ်သည့် ကာကွယ်ဆေး မရှိသေးသော်လည်း၊ ဆပ်ပြာဖြင့် လက်ကို သန့်ရှင်းစွာ ဆေးကြောခြင်း၊ ပူပူနွေးနွေး ချက်ပြုတ်ထားသော အစားအစာများကို ရွေးချယ် စားသုံးခြင်းနှင့် သန့်ရှင်းသော ရေကို သောက်သုံးခြင်း စသည့် တစ်ကိုယ်ရေ သန့်ရှင်းရေးကို စနစ်တကျ ဂရုစိုက်ခြင်းဖြင့် ရောဂါ၏ ပြင်းထန်မှုကို ထိန်းချုပ်နိုင်ပါသည်။ ဖျားနာမှု ဖြစ်ပွားပါက ရေဓာတ် ခမ်းခြောက်မှုကို ကာကွယ်ရန် ဓာတ်ဆားရည် သောက်သုံးခြင်းကို အဓိက ပြုလုပ်သင့်ပြီး သင့်တော်သော အချိန်တွင် ကုသမှု ခံယူနိုင်ရန် လက္ခဏာများကို အနီးကပ် စောင့်ကြည့်သင့်ပါသည်။