ကလေး မောလွယ်၊ အသက်ရှူမြန်၊ ကြီးထွားမှုနှေး - "နှလုံး" ပြဿနာ ဖြစ်နိုင်သည်

     ကလေးငယ်များ ဆော့ကစားသည့်အခါ အမောမြန်ခြင်း၊ အသက်ရှူမြန်ခြင်း သို့မဟုတ် ခန္ဓာကိုယ်သေးငယ်ပြီး အသက်တူကလေးများထက် ကြီးထွားမှုနှေးကွေးခြင်းတို့သည် လျစ်လျူရှုမထားသင့်သော ပုံမှန်မဟုတ်သည့် လက္ခဏာများ ဖြစ်ကြပါသည်။ အကြောင်းမှာ ၎င်းတို့သည် "ကလေးများတွင် ဖြစ်ပွားတတ်သော အထက်နှလုံးခန်းနံရံ ပေါက်ပြဲသည့်ရောဂါ (ASD)" အကြိုသတိပေး လက္ခဏာများ ဖြစ်နိုင်သောကြောင့် ဖြစ်ပါသည်။ ၎င်းသည် မွေးရာပါ နှလုံးရောဂါအမျိုးအစားတစ်ခုဖြစ်ပြီး အဆုတ်ဆီသို့ သွေးစီးဆင်းမှု လွန်ကဲစေကာ နှလုံးကို ပိုမိုအလုပ်လုပ်စေပြီး ရေရှည်တွင် ကလေးငယ်၏ ဖွံ့ဖြိုးကြီးထွားမှုကို ထိခိုက်စေနိုင်ပါသည်။

5 အထက်နှလုံးခန်းနံရံ ပေါက်ပြဲသည့်ရောဂါ (ASD) ၏ သတိပြုရန် လက္ခဏာ ၅ ချက်

• အသက်တူ ကလေးများထက် ပိုမောလွယ်ခြင်း- အနည်းငယ်မျှ ပြေးလွှားဆော့ကစားရုံဖြင့် မောဟိုက်ကာ ခဏခဏ အနားယူရန် လိုအပ်ခြင်း။
• ပုံမှန်မဟုတ်သော နှလုံးခုန်သံ စစ်ဆေးတွေ့ရှိခြင်း- ဆရာဝန်မှ နှလုံးအသံဆန်း စစ်ဆေးတွေ့ရှိခြင်း (Murmur) သို့မဟုတ် နှလုံးခုန်နှုန်း မမှန်ခြင်း။
• အသက်ရှူလမ်းကြောင်းဆိုင်ရာ ကူးစက်ရောဂါ ခဏခဏဖြစ်ခြင်း- အအေးမိခြင်း၊ အဆုတ်ရောင်ခြင်း သို့မဟုတ် အသက်ရှူလမ်းကြောင်းဆိုင်ရာ ပိုးဝင်ခြင်းတို့ ခဏခဏ ဖြစ်ပွားခြင်း။
• နှုတ်ခမ်း သို့မဟုတ် လက်ချောင်းထိပ်များ ညိုမည်းလာခြင်း- အားစိုက်ထုတ်ချိန်၊ ငိုကြွေးချိန် သို့မဟုတ် ကိုယ်လက်လှုပ်ရှားချိန်တို့တွင် အထင်အရှား တွေ့မြင်ရခြင်း။
• သွေးတွင်း အောက်ဆီဂျင်ပမာဏ နည်းပါးခြင်း- လက်ချောင်းထိပ်မှ တိုင်းတာသော အောက်ဆီဂျင်ပမာဏသည် သတ်မှတ်စံနှုန်းထက် နည်းပါးနေခြင်း။

လက်ရှိ အထက်နှလုံးခန်းနံရံ ပေါက်ပြဲသည့်ရောဂါ ကုသနည်းများ

ကုသမှု၏ အဓိကရည်ရွယ်ချက်မှာ "နှလုံးနံရံ ပေါက်ပြဲမှုကို ပိတ်ဆို့ရန်" ဖြစ်ပြီး သွေးလှည့်ပတ်မှုစနစ်ကို ပုံမှန်အတိုင်း ပြန်လည်အလုပ်လုပ်နိုင်စေရန် အောက်ပါအတိုင်း ဆောင်ရွက်ပါသည်-

• ပိုက်ထည့်၍ အပေါက်ပိတ်ခြင်း (Transcatheter ASD Closure): ရင်ဘတ်ခွဲစိတ်ရန် မလိုသော ခေတ်မီကုသနည်း ဖြစ်ပါသည်။ ဆရာဝန်သည် ပိုက်ပျော့ကို အသုံးပြု၍ အထူးပစ္စည်းဖြင့် အပေါက်ကို ပိတ်ပေးမည်ဖြစ်ရာ ဒဏ်ရာသေးငယ်ပြီး နာကျင်မှုနည်းကာ ပြန်လည်ကောင်းမွန်မှု မြန်ဆန်ပါသည်။
• ခွဲစိတ်၍ အပေါက်ပိတ်ခြင်း (Surgical Closure): အပေါက်ကြီးလွန်းခြင်း သို့မဟုတ် ပိုက်ထည့်၍ ပိတ်ရန် တည်ဆောက်ပုံဆိုင်ရာ အကန့်အသတ်များရှိသည့် အခြေအနေများတွင် အသုံးပြုပါသည်။
• ဆေးဝါးဖြင့် ထိန်းသိမ်းကုသခြင်း (Medical Management): လက္ခဏာများကို သက်သာစေရန်နှင့် နောက်ဆက်တွဲပြဿနာများကို ထိန်းသိမ်းရန် အသုံးပြုပါသည်။ ဥပမာ ခွဲစိတ်မှု မပြုလုပ်မီ နှလုံးဝန်ထုပ်ဝန်ပိုး သက်သာစေရန် ဆီးဆေးပေးခြင်း သို့မဟုတ် အဆုတ်သွေးကြောဖိအား လျှော့ချပေးသော ဆေးများ ပေးခြင်းတို့ ဖြစ်ပါသည်။

FAQ ကလေးနှလုံးရောဂါနှင့် ပတ်သက်၍ အမေးများသော မေးခွန်းများ

Q: ကလေးများတွင် ဖြစ်ပွားတတ်သော အထက်နှလုံးခန်းနံရံ ပေါက်ပြဲသည့်ရောဂါ (ASD) သည် ဘာကြောင့် ဖြစ်ရတာလဲ ?

A: မိခင်ဝမ်းဗိုက်အတွင်း သန္ဓေသားဘဝကပင် နှလုံးတည်ဆောက်ပုံ ပုံမှန်မဟုတ်ခြင်းကြောင့် မီးဖွားပြီးနောက် ဘယ်၊ ညာ အထက်နှလုံးခန်းအကြား နံရံတွင် အပေါက်ဖြစ်ပေါ်လာခြင်း ဖြစ်ပါသည်။ အကြောင်းရင်း အများစုကို တိကျစွာ မပြောနိုင်သော်လည်း မျိုးရိုးဗီဇ သို့မဟုတ် ကိုယ်ဝန်ဆောင်ချိန် မိခင်၏ ပတ်ဝန်းကျင်ဆိုင်ရာ အချက်အလက်များနှင့် သက်ဆိုင်နိုင်ပါသည်။

Q: ကလေးက မောလွယ်တယ်၊ ကိုယ်ခန္ဓာ သေးငယ်တယ်၊ အရွယ်အတိုင်း မကြီးထွားဘူးဆိုရင် နှလုံးရောဂါ ဟုတ်ပါသလား ?

A: ဒါဟာ အရေးကြီးတဲ့ အကြိုသတိပေး လက္ခဏာတွေထဲက တစ်ခု ဖြစ်ပါတယ်။ အကြောင်းကတော့ သွေးညှစ်ထုတ်ဖို့ နှလုံးက အလွန်အမင်း အလုပ်လုပ်ရတာကြောင့် ခန္ဓာကိုယ်ရဲ့ စွမ်းအင်တွေကို ကြီးထွားမှုမှာ ထက် နှလုံးအလုပ်လုပ်ရာမှာ ပိုမိုအသုံးပြုလိုက်ရလို့ ဖြစ်ပါတယ်။ ကလေးငယ် ကြီးထွားမှုနှေးကွေးပြီး မောဟိုက်လွယ်တာကို သတိပြုမိပါက Echocardiogram အာထရာဆောင်းဖြင့် စစ်ဆေးရန် ဆရာဝန်ထံ သွားရောက်ပြသသင့်ပါတယ်။ (Echocardiogram)

Q: ကလေးများ၏ အထက်နှလုံးခန်းနံရံ ပေါက်ပြဲသည့်ရောဂါဟာ အလိုအလျောက် ပျောက်ကင်းနိုင်ပါသလား ?

A: ကလေးငယ်အချို့တွင် ဖြစ်တတ်သော သေးငယ်သည့် အပေါက်အချို့သည် ကလေးကြီးထွားလာသည်နှင့်အမျှ အလိုအလျောက် ပိတ်သွားနိုင်ပါသည်။ သို့သော် အပေါက်ကြီးမားပြီး အဆုတ်သို့ သွေးစီးဆင်းမှု ပမာဏများပါက အလိုအလျောက် ပျောက်ကင်းနိုင်မည်မဟုတ်ဘဲ ဆရာဝန်၏ လမ်းညွှန်ချက်အတိုင်း ပိုက်ထည့်၍ ပိတ်ခြင်း သို့မဟုတ် ခွဲစိတ်ကုသမှု ခံယူရန် လိုအပ်မည် ဖြစ်ပါသည်။

 

Q: ကလေးနှလုံးအပေါက် ပိတ်ရန် ခွဲစိတ်ခြင်း သို့မဟုတ် ပိုက်ထည့်ခြင်းဟာ အန္တရာယ်ရှိပါသလား၊ ပြန်လည်ကောင်းမွန်ဖို့ ဘယ်လောက်ကြာပါသလဲ ?

A: ပိုက်ထည့်၍ အပေါက်ပိတ်ခြင်းသည် အလွန်ဘေးကင်းပြီး ပေါင်ခြံတွင် ဒဏ်ရာသေးငယ်ရုံသာ ရှိကာ ဆေးရုံတွင် 1–2 ရက်ခန့်သာ အနားယူရန် လိုအပ်ပါသည်။ ရင်ဘတ်ခွဲစိတ်မှုတွင်မူ ပြန်လည်ကောင်းမွန်ရန် 5–7 ရက်ခန့် ကြာမြင့်ပါသည်။ ယခုအခါ ဆေးပညာနည်းပညာများ ကြောင့် ကုသမှုများမှာ ထိရောက်မှုနှင့် ဘေးကင်းမှု အလွန်မြင့်မားပါသည်။

Q: ကလေး မောပန်းတာဟာ ဆော့ကစားလို့ မောတာမဟုတ်ဘဲ နှလုံးရောဂါ ကြောင့်ဖြစ်တာကို ဘယ်လိုသိနိုင်မလဲ ?

A: အသက်တူ သူငယ်ချင်းများနှင့် နှိုင်းယှဉ်၍ ဖြစ်ပွားသည့် အကြိမ်အရေအတွက်နှင့် အခြေအနေကို စောင့်ကြည့်နိုင်ပါသည်။ နှလုံးရောဂါရှိသော ကလေးသည် ပုံမှန်ထက် သိသိသာသာ ပိုမောလွယ်ပြီး အသက်ရှူမြန်ခြင်း၊ နံရိုးချိုင့်ဝင်ခြင်း၊ နှုတ်ခမ်းညိုခြင်း သို့မဟုတ် ပုံမှန်လှုပ်ရှားမှုများ ပြုလုပ်နေစဉ်အတွင်း ခဏခဏ ရပ်နားခြင်းများ ရှိနိုင်ပါသည်။