သလပ်ဆီးမီးယား (Thalassemia) ရောဂါသည် အသက်အန္တရာယ် ရှိနိုင်ပါသလား။

     "သဲလက်ဆီးမီးယား (Thalassemia)" ဆိုသည်မှာ သွေးနီဥ ပုံမှန်မဟုတ်ခြင်းကြောင့် ဖြစ်ပွားသော သွေးအားနည်းရောဂါတစ်မျိုး ဖြစ်ပြီး သွေးနီဥများ၏ သက်တမ်းကို တိုတောင်းစေကာ ပျက်စီးလွယ်၊ ကျိုးပဲ့လွယ်စေပါသည်။ ၎င်းသည် သွေးနီဥအတွင်းရှိ အဓိကဒြပ်ပစ္စည်းဖြစ်သော ဟီမိုဂလိုဘင် ထုတ်လုပ်မှုကို ထိန်းချုပ်သည့် မျိုးဗီဇ ပုံမှန်မဟုတ်ခြင်းကြောင့် မိဘထံမှ သားသမီးသို့ မျိုးရိုးဗီဇ (Recessive gene) မှတစ်ဆင့် လက်ဆင့်ကမ်း ပါလာသော ရောဂါဖြစ်ပါသည်။

သဲလက်ဆီးမီးယား ရောဂါ၏ ပြင်းထန်မှု အခြေအနေ

     စာရင်းဇယားများအရ ထိုင်းလူမျိုးများအနက် မျိုးဗီဇပုံမှန်မဟုတ်သူ ၂၄ သန်းခန့် သို့မဟုတ် ၄၀% ခန့် ရှိကြောင်း တွေ့ရှိရပါသည်။ ခန္ဓာကိုယ်အတွင်း ထိုသို့ ပုံမှန်မဟုတ်သော မျိုးဗီဇ ပါရှိသော်လည်း ရောဂါလက္ခဏာ မပြသူများကို "ရောဂါပိုးသယ်ဆောင်သူ (Carrier)" ဟုခေါ်ပြီး အများစုမှာ မိမိတို့တွင် ရောဂါပိုး သယ်ဆောင်ထားမှန်း မသိကြပါ။ သဲလက်ဆီးမီးယား ရောဂါ အမှန်တကယ် ခံစားနေရသူပေါင်းမှာ ၆၀၀,၀၀၀ ဦးခန့် သို့မဟုတ် ၁% ခန့် ရှိပါသည်။

သဲလက်ဆီးမီးယား ရောဂါခံစားနေရသူများသည် အဖေနှင့်အမေ နှစ်ဦးစလုံးထံမှ ပုံမှန်မဟုတ်သော မျိုးဗီဇကို ရရှိထားကြသူများဖြစ်သည်

     သဲလက်ဆီးမီးယား ရောဂါပိုးသယ်ဆောင်သူများသည် အဖေ သို့မဟုတ် အမေ တစ်ဦးဦးထံမှသာ ပုံမှန်မဟုတ်သော မျိုးဗီဇကို ရရှိထားသူများ ဖြစ်ကြပါသည်။ ရောဂါပိုးသယ်ဆောင်သူများသည် သာမန်လူများကဲ့သို့ပင် ကျန်းမာရေးကောင်းမွန်ကြသော်လည်း (သဲလက်ဆီးမီးယား ငုပ်လျှိုးနေသူဟုလည်း ခေါ်သည်) မိမိ၏ သားသမီးထံသို့ ပုံမှန်မဟုတ်သော မျိုးဗီဇကို လက်ဆင့်ကမ်း လက်ခံစေနိုင်ပါသည်။

သဲလက်ဆီးမီးယား ရောဂါ၏ လက္ခဏာများမှာ အဘယ်နည်း။

သဲလက်ဆီးမီးယား လူနာများ၏ ရောဂါလက္ခဏာများသည် မိမိတွင် ဖြစ်ပွားနေသော သဲလက်ဆီးမီးယား အမျိုးအစားပေါ် မူတည်၍ အမျိုးမျိုး ကွဲပြားခြားနားမှု ရှိပါသည်၊၊

• သွေးအားနည်းသည့် လက္ခဏာ လုံးဝမရှိခြင်း
• နေ့စဉ်လူနေမှုဘဝကို ထိခိုက်မှုမရှိသော နည်းနည်းပါးပါး သွေးအားနည်းသည့် လက္ခဏာသာ ရှိခြင်း
• ပြင်းထန်စွာ သွေးအားနည်းခြင်း - အသားဝါခြင်း၊ မျက်လုံးဝါခြင်း၊ အသည်းနှင့် သီးချေကြီးခြင်း လက္ခဏာများ ပါဝင်သည်
• မျက်နှာပုံစံ ပြောင်းလဲလာခြင်းနှင့် ကြီးထွားမှု ပုံမှန်မဟုတ်ခြင်း
• အချို့သော သဲလက်ဆီးမီးယား အမျိုးအစားများသည် ပြင်းထန်လွန်းသဖြင့် သွေးအားနည်းခြင်း၊ ရေဖျန်းခြင်းနှင့် နှလုံးရောဂါဖြင့် မိခင်ဝမ်းတွင်း၌ဖြစ်စေ၊ မွေးဖွားပြီး မကြာမီ၌ဖြစ်စေ သေဆုံးနိုင်သည်အထိ ဖြစ်စေနိုင်ပါသည်

သဲလက်ဆီးမီးယား ရောဂါအား စိစစ်ရှာဖွေခြင်း

• ရောဂါလက္ခဏာ မပြသူများအနေဖြင့် သဲလက်ဆီးမီးယား ရှိမရှိ သိရှိနိုင်ရန် ဆရာဝန်မှ ရောဂါရာဇဝင် မေးမြန်းခြင်း၊ စမ်းသပ်စစ်ဆေးခြင်းနှင့် သွေးဆဲလ် စုံလင်မှုကို စစ်ဆေးခြင်း (CBC) အပြင် အထူးသွေးစစ်ဆေးမှုနည်းလမ်းဖြစ်သော Hb typing နှင့် DNA စစ်ဆေးခြင်းတို့ ပြုလုပ်ရန် လိုအပ်ပါသည်။
• ရောဂါပိုးသယ်ဆောင်သူအဖြစ် တွေ့ရှိသူများသည် ပုံမှန်အတိုင်း လူနေမှုဘဝကို ဖြတ်သန်းနိုင်ပြီး ဆေးသောက်ရန် မလိုအပ်ပါ။ သဲလက်ဆီးမီးယား ရောဂါဖြစ်ပွားနေသူများအတွက်မူ ကုသမှုသည် ရောဂါအမျိုးအစား၊ လက္ခဏာနှင့် ပြင်းထန်မှုအပေါ် မူတည်ပါသည်။ သဲလက်ဆီးမီးယား ရောဂါသည်များသည် ဆရာဝန်နှင့် စနစ်တကျ ပြသပြီး တစ်သက်တာလုံး စောင့်ကြည့်ကုသမှု ခံယူရမည် ဖြစ်ပါသည်။ အမြစ်ပြတ် သက်သာပျောက်ကင်းအောင် ကုသနိုင်သည့် တစ်ခုတည်းသော နည်းလမ်းမှာ ရိုးတွင်းခြင်ဆီ အစားထိုးကုသခြင်း ဖြစ်ပါသည်။

သဲလက်ဆီးမီးယား ရောဂါသည်များသည် ခန္ဓာကိုယ်အတွင်း ပုံမှန်ထက် သံဓာတ်ပိုမို စုဝေးနေတတ်သဖြင့် နှလုံးကို ထိခိုက်စေကာ နှလုံးပျက်စီးခြင်း၊ အသည်းကို ထိခိုက်စေကာ အသည်းခြောက်ခြင်း၊ မုန့်ချိုအိတ် ထိခိုက်ပြီး ဆီးချိုရောဂါ ဖြစ်ပွားစေနိုင်သောကြောင့် သံဓာတ်လွန်ကဲမှုကို စစ်ဆေးရန် လိုအပ်ပါသည်။

သဲလက်ဆီးမီးယား ရောဂါရှိပါက ကျန်းမာသန်စွမ်းစေရန် မည်သို့ ပြုစုစောင့်ရှောက်ရမည်နည်း။

• အာဟာရအုပ်စု ၅ မျိုးစလုံး ပြည့်ဝစွာ စားသုံးပါ၊ ဟင်းသီးဟင်းရွက်၊ သစ်သီးဝလံ၊ ကြက်ဥ၊ နို့ သို့မဟုတ် ပဲနို့တို့ကို အဓိကထား စားသုံးပါ။
• သံဓာတ်မြင့်မားစွာ ပါဝင်သော အစားအစာများဖြစ်သည့် သွေး၊ အသည်းနှင့် အကောင်များ၏ ကလီစာများကို ရှောင်ကြဉ်ပါ။
• ပေါ့ပေါ့ပါးပါး လေ့ကျင့်ခန်း လုပ်ပါ၊ အရက်သောက်ခြင်းနှင့် ဆေးလိပ်သောက်ခြင်းတို့ကို ရှောင်ကြဉ်ပါ။
• ပင်ပန်းကြီးစွာ အလုပ်လုပ်ခြင်း သို့မဟုတ် ပြင်းထန်သော အားကစားပြုလုပ်ခြင်းများကို ရှောင်ကြဉ်ပါ။
• သွားများ ပိုးစားလွယ်သောကြောင့် သွားနှင့်ခံတွင်း ကျန်းမာရေးကို ပုံမှန်စစ်ဆေးပါ။
• သွေးအားကောင်းဆေး သို့မဟုတ် ဗီတာမင်များကို မိမိသဘောဖြင့် ဝယ်ယူမသောက်သုံးပါနှင့်၊ ဆေးဝါးများတွင် သံဓာတ်ပါဝင်နေနိုင်ပြီး ခန္ဓာကိုယ်ကို အန္တရာယ်ဖြစ်စေနိုင်သောကြောင့် ဖြစ်ပါသည်။

သဲလက်ဆီးမီးယား ရောဂါ မဖြစ်ပွားအောင် ကာကွယ်၍ ရပါသလား။

     သဲလက်ဆီးမီးယား ရောဂါကို ကိုယ်ဝန်မဆောင်မီကပင် မျိုးဗီဇငုပ်လျှိုးနေသူများကို စိစစ်ရှာဖွေခြင်းဖြင့် ကာကွယ်နိုင်ပါသည်။ ကလေးယူရန် ဆန္ဒရှိသော ဇနီးမောင်နှံများသည် ကလေးမယူမီ ကြိုတင်ပြင်ဆင်မှုပြုလုပ်နိုင်ရန် မိမိတို့တွင် ငုပ်လျှိုးနေနိုင်သော အခြေအနေများကို စစ်ဆေးသင့်ပါသည်။

“သဲလက်ဆီးမီးယား” ကို ကိုယ်ဝန်မဆောင်မီကပင် မျိုးဗီဇငုပ်လျှိုးနေသူများကို စိစစ်ရှာဖွေခြင်းဖြင့် ကာကွယ်နိုင်ပါသည်။ ကလေးယူလိုသော ဇနီးမောင်နှံများသည် ကလေးမယူမီ ပြင်ဆင်နိုင်ရန် မိမိတို့တွင် ငုပ်လျှိုးနေသော အခြေအနေများကို စစ်ဆေးသင့်ပါသည်။