PARNWAD MUNJIT, M.D.
Gastroenterology and Hepotology

အူမကြီးကင်ဆာ ဆိုသည်မှာ သာမန်မျက်စိဖြင့် အမြဲတမ်း မမြင်နိုင်သောကြောင့် မိမိဘာသာ သိရှိနိုင်ရန် ခက်ခဲပြီး စိုးရိမ်ဖွယ်ရာ ကောင်းသော ခြိမ်းခြောက်မှုတစ်ခု ဖြစ်ပါသည်။ ကုသမှုမခံယူပါက အကျိတ် သို့မဟုတ် ကင်ဆာသည် မိမိတို့မသိလိုက်ဘဲ အူမကြီးအတွင်း ဖြေးဖြေးချင်း ကြီးထွားလာနိုင်ပါသည်။ အူမကြီးကင်ဆာ၏ အန္တရာယ်မှာ ပြန်ရည်ကျိတ်များဆီသို့ ပျံ့နှံ့နိုင်ခြေ မြင့်မားခြင်းပင် ဖြစ်သည်။ ထို့ကြောင့် ရောဂါရှာဖွေဖော်ထုတ်ရန်အတွက် အူမကြီးမှန်ပြောင်းကြည့်ရှုခြင်း (Colonoscopy) စစ်ဆေးမှု ပြုလုပ်ရန် လိုအပ်ပါသည်။

အူမကြီးမှန်ပြောင်းကြည့်ရှုခြင်း ဆိုသည်မှာ သေးငယ်ပြီး ရှည်လျားသော ပိုက်ပျော့ထိပ်တွင် တပ်ဆင်ထားသည့် အထူးကင်မရာကို စိုစွတ်သော စပ္ပံ (စပါးအို) မှတစ်ဆင့် အူမကြီးအတွင်းသို့ ထည့်သွင်း၍ ရောဂါရှာဖွေသည့် နည်းလမ်းတစ်ခု ဖြစ်ပါသည်။ ထိုသို့ ပြုလုပ်ခြင်းဖြင့် ဆရာဝန်သည် အူမကြီးနှင့် အူသိမ်၏ အဆုံးပိုင်း နှစ်ခုလုံး၏ အသေးစိတ်အခြေအနေများကို စစ်ဆေးကြည့်ရှုနိုင်မည် ဖြစ်ပါသည်။ စစ်ဆေးမှုကြာချိန်မှာ မိနစ် ၂၀ မှ ၃၀ ခန့် ကြာမြင့်ပါသည်။
လက်ရှိတွင် အူမကြီးကင်ဆာ ရှိမရှိ စစ်ဆေးရန်အတွက် စံချိန်စံညွှန်းမီ နည်းလမ်းမှာ အူမကြီးမှန်ပြောင်းကြည့်ရှုခြင်း ဖြစ်ပါသည်။ ယင်းနည်းလမ်း၏ အားသာချက်မှာ စပါးအိုမှတစ်ဆင့် လက်သန်းအရွယ်အစားခန့်ရှိသော ကင်မရာပါသည့် ပိုက်ကို ထည့်သွင်းခြင်းဖြင့် ခွဲစိတ်မှု ပြုလုပ်ရန် မလိုအပ်ဘဲ အူမကြီး၏ အတွင်းပိုင်းကို စစ်ဆေးနိုင်ခြင်းပင် ဖြစ်သည်။ ရောဂါလက္ခဏာများကို စတင်ဖြစ်ပွားသည့် စောစီးစွာ အဆင့်မှစ၍ ရှာဖွေတွေ့ရှိနိုင်ပါသည်။ အကယ်၍ ပုံမှန်မဟုတ်သော အခြေအနေများကို တွေ့ရှိပါက ဆရာဝန်သည် မှန်ပြောင်းကြည့်ရှုစဉ်မှာပင် အကျိတ်များ သို့မဟုတ် စောစီးစွာအဆင့် ကင်ဆာများကို ကိရိယာများအသုံးပြု၍ ဖယ်ရှားပေးနိုင်ပါသည်။
အူမကြီးကင်ဆာသည် ပိုမိုအဖြစ်များလာလျက် ရှိပါသည်။ အမျိုးသားများတွင် တတိယမြောက် အဖြစ်အများဆုံး ဖြစ်ပြီး အမျိုးသမီးများတွင် အဆင့်ငါးနေရာ၌ ရှိနေပါသည်။ စာရင်းဇယားများအရ အသက် ၅၀ အရွယ်သည် အူမကြီးကင်ဆာ ပိုမိုတွေ့ရှိရသည့် အသက်အရွယ်အုပ်စု ဖြစ်သောကြောင့် မည်သည့် ရောဂါလက္ခဏာမျှ မရှိသော်လည်း အသက် ၅၀ အရွယ်မှစတင်၍ အူမကြီးမှန်ပြောင်းကြည့်ရှု စစ်ဆေးမှု ပြုလုပ်ရန် လမ်းညွှန်ချက်များက အကြံပြုထားပါသည်။
သို့သော်လည်း မိသားစုအတွင်း အူမကြီးကင်ဆာ ရာဇဝင်ရှိပါက သို့မဟုတ် ဝမ်းပုံမှန်မသွားခြင်း၊ ဝမ်းချုပ်လိုက် ဝမ်းလျှောလိုက်ဖြစ်ခြင်း၊ စပါးအိုမှ သွေးယိုစိမ့်ခြင်း၊ အကြောင်းရင်းမရှိဘဲ ဝိတ်ကျခြင်း သို့မဟုတ် သံဓာတ်ချို့တဲ့မှုကြောင့် သွေးအားနည်းခြင်း စသည့် ပုံမှန်မဟုတ်သော လက္ခဏာများ ခံစားနေရပါက အသက် ၅၀ မပြည့်မီ ကြိုတင်စစ်ဆေးမှု ပြုလုပ်ရန် လိုအပ်နိုင်ပါသည်။
အူမကြီးမှန်ပြောင်းကြည့်ရှုခြင်း လုပ်ငန်းစဉ်



အူမကြီးမှန်ပြောင်းကြည့်ရှုခြင်းကို ရောဂါလက္ခဏာများ မရှိသော်လည်း အသက် ၅၀ မှစတင်၍ စစ်ဆေးသင့်ပါသည်။ မိသားစုအတွင်း အူမကြီးကင်ဆာ ရာဇဝင်ရှိပါက အသက် ၅၀ ထိ စောင့်ရန်မလိုဘဲ ပိုမိုစောစီးစွာ စစ်ဆေးမှု ပြုလုပ်ရန် လိုအပ်ပါသည်။