
အစာခြေလမ်းကြောင်း၊ အထူးသဖြင့် အူမကြီးအတွင်း အသားပိုများ ဖြစ်ပေါ်ခြင်းသည် တွေ့ရှိရများသော ကျန်းမာရေးပြဿနာတစ်ခု ဖြစ်ပါသည်။ အချိန်မီ စမ်းသပ်စစ်ဆေးမှုနှင့် ကုသမှု မခံယူပါက စိုးရိမ်စရာဖြစ်လာနိုင်သဖြင့် ရာမခမ်းဟဲင် ဆေးရုံမှ ESD (Endoscopic Submucosal Dissection) နည်းပညာ သို့မဟုတ် မှန်ပြောင်းဖြင့် အမြှေးပါးအောက်လွှာ အသားပို ဖြတ်ထုတ်ခြင်းနည်းပညာ ကို မိတ်ဆက်ပေးလိုပါသည်။ ဤနည်းပညာသည် အနာဂတ်တွင် အသားပိုများမှ အူမကြီးကင်ဆာအဖြစ်သို့ ပြောင်းလဲမသွားစေရန် တားဆီးပေးနိုင်ပါသည်။
ဗိုက်ခွဲစရာမလိုဘဲ အသားပိုကြီးများနှင့် စောစီးစွာဖြစ်ပေါ်သော ကင်ဆာများကို ဖယ်ရှားပေးနိုင်သည့် နာကျင်မှုနည်းပြီး လျှင်မြန်စွာ ပြန်လည်ကောင်းမွန်စေသော နည်းပညာ
ESD ကုသမှုနည်းပညာ
ESD (Endoscopic Submucosal Dissection) သည် ဗိုက်ခွဲစရာမလိုဘဲ အသားပိုကြီးများနှင့် စောစီးစွာဖြစ်ပေါ်သော ကင်ဆာများကို ဖယ်ရှားပေးနိုင်သည့် ကုသမှုနည်းပညာတစ်ခု ဖြစ်ပါသည်။ နာကျင်မှုနည်းပြီး မြန်ဆန်စွာ ပြန်လည်ကောင်းမွန်နိုင်ပါသည်။ ဆရာဝန်သည် တိကျကြည်လင်သော မှန်ပြောင်းပါရှိသည့် သေးငယ်သော ပိုက်ကို ပါးစပ် သို့မဟုတ် စပိတ်ဝမှတစ်ဆင့် ထည့်သွင်းကာ အစာခြေလမ်းကြောင်း နံရံရှိ အသားပို သို့မဟုတ် ကင်ဆာဆဲလ်များကို ဗိုက်ခွဲရန်မလိုဘဲ တိကျစွာ ဖြတ်ထုတ်ကုသပေးပါသည်။
ဤနည်းပညာကို အစာခြေလမ်းကြောင်း၏ အောက်ပါအစိတ်အပိုင်းများရှိ ပုံမှန်မဟုတ်သော အသားပိုများကို ကုသရန် အသုံးပြုနိုင်ပါသည်-
- အစာပြွန်
- အစာအိမ်
- အူသိမ်
- အူမကြီးနှင့် စပိတ်ဝ
ESD နည်းပညာဖြင့် ကုသခြင်း၏ အားသာချက်များ
ဆရာဝန်များမှ ပုံမှန်ခွဲစိတ်မှုထက် ESD နည်းလမ်းကို ညွှန်းဆိုရသည့် အကြောင်းအရင်းများ-
- ဗိုက်တွင် ခွဲစိတ်ဒဏ်ရာ လုံးဝမရှိခြင်း: အစာခြေလမ်းကြောင်း မှန်ပြောင်းကို ပါးစပ် သို့မဟုတ် စပိတ်ဝကဲ့သို့ သဘာဝအပေါက်များမှတစ်ဆင့် ထည့်သွင်းပြုလုပ်ခြင်းဖြစ်သဖြင့် ခန္ဓာကိုယ်ပြင်ပတွင် ဒဏ်ရာရာဇဝင် မကျန်ရှိဘဲ နာကျင်မှုကို လျှော့ချပေးကာ ကြီးမားသော ခွဲစိတ်မှုများကြောင့်ဖြစ်ပွားနိုင်သည့် နောက်ဆက်တွဲဆိုးကျိုးများ အန္တရာယ်ကို လျှော့ချပေးပါသည်။
- အသားစတစ်ခုလုံးကို တစ်ကြိမ်တည်းဖြင့် အပြည့်အဝ ဖြတ်ထုတ်နိုင်ခြင်း (En Bloc Resection): ကြီးမားသော အသားပိုများကို တစ်ပိုင်းတည်း အပြည့်အဝ ဖြတ်ထုတ်နိုင်သဖြင့် ဓာတ်ခွဲခန်းတွင် အသားစ၏ အနားသတ်များကို တိကျသေချာစွာ စစ်ဆေးနိုင်ပြီး ပြန်လည်ဖြစ်ပွားနိုင်ခြေကို လျှော့ချပေးကာ နောက်ဆက်တွဲ ကုသမှုအစီအစဉ်များကို တိကျစွာ ရေးဆွဲနိုင်ရန် ကူညီပေးပါသည်။
- မူလကလီစာများကို ထိန်းသိမ်းပေးနိုင်ခြင်း: အူမကြီး သို့မဟုတ် အစာအိမ် အစိတ်အပိုင်းအချို့ကို ဖြတ်ထုတ်ပစ်ရန် မလိုသဖြင့် လူနာများအနေဖြင့် ကုသမှုပြီးနောက် ကောင်းမွန်သော လူနေမှုဘဝကို ဆက်လက်ပိုင်ဆိုင်နိုင်မည် ဖြစ်ပါသည်။
- အလွန်မြန်ဆန်စွာ ပြန်လည်ကောင်းမွန်ခြင်း: လူနာအများစုသည် ဆေးရုံတွင် 1–3 ရက်ခန့်သာ အနားယူရန် လိုအပ်ပြီး ရက်ပိုင်းအတွင်း ပုံမှန်နေ့စဉ်ဘဝသို့ ပြန်လည်ဝင်ရောက်နိုင်ပါသည်။

ESD နည်းလမ်းဖြင့် ကုသရန် မည်သူများ သင့်တော်သနည်း။
အောက်ပါ လက္ခဏာများရှိသော လူနာများအတွက် ဆရာဝန်မှ ESD နည်းပညာဖြင့် ကုသရန် စဉ်းစားပေးမည် ဖြစ်ပါသည်-
- အရွယ်အစား 2 စင်တီမီတာ သို့မဟုတ် ထို့ထက်ကြီးသော အသားပိုများရှိခြင်း (ပုံမှန်ကိရိယာများဖြင့် တစ်ကြိမ်တည်း အပြည့်အဝ ဖြတ်ထုတ်ရန် မလွယ်ကူသော အရွယ်အစားများ)
- ပြားသော သို့မဟုတ် ဘေးသို့ပြန့်ကားသော အသားပိုများ (LST - Laterally Spreading Tumor)
- ပုံမှန်မဟုတ်သော ဆဲလ်များ တွေ့ရှိရခြင်း (Dysplasia)
- အဆုတ် သို့မဟုတ် အောက်လွှာသို့ နက်ရှိုင်းစွာ မပြန့်ပွားသေးသော စောစီးစွာဖြစ်ပေါ်သည့် အစာခြေလမ်းကြောင်း ကင်ဆာများ
- အမြှေးပါးအောက်ရှိ အကျိတ်အချို့ (Subepithelial Tumors)
ESD နည်းပညာဖြင့် ကုသသည့် အဆင့်များ
ESD ပြုလုပ်ခြင်းကို လူနာ၏ ဘေးကင်းမှုနှင့် သက်တောင့်သက်သာရှိမှုအတွက် ဆရာဝန်နှင့် အထူးကုအဖွဲ့များမှ အနီးကပ် ကြီးကြပ်ပေးမည်ဖြစ်ပြီး
အဓိကအဆင့်များမှာ အောက်ပါအတိုင်း ဖြစ်ပါသည်-
- ပြင်ဆင်ခြင်း: လူနာသည် ပုံမှန်အစာခြေလမ်းကြောင်း မှန်ပြောင်းကြည့်သကဲ့သို့ ပြင်ဆင်ရပါမည်။
- မေ့ဆေး/ထုံဆေး ပေးခြင်း: ပြုလုပ်စဉ်အတွင်း နှစ်ခြိုက်စွာ အိပ်ပျော်စေရန် အိပ်ဆေး သို့မဟုတ် မေ့ဆေး ပေးပါမည်။
- ရောဂါအခြေအနေကို စစ်ဆေးခြင်း: ဆရာဝန်မှ ကြည်လင်ပြတ်သားသော မှန်ပြောင်းကို ထည့်သွင်းကာ အသားပို၏ တည်နေရာ၊ အရွယ်အစား နှင့် အနားသတ်များကို သေချာစွာ စစ်ဆေးပါမည်။
- အမှတ်အသားပြုလုပ်ခြင်းနှင့် အသားပိုကို ပင့်တင်ခြင်း: ဆရာဝန်မှ အသားပိုပတ်လည်ကို အမှတ်အသားပြုလုပ်ပြီး အောက်လွှာတစ်ရှူးများနှင့် ကွဲထွက်သွားစေရန် အမြှေးပါးအောက်သို့ အထူးဆေးရည် ထိုးသွင်းကာ အသားပိုကို မြှင့်တင်ပေးပါမည်။
- အသားပိုကို ဖြတ်ထုတ်ခြင်း: ဆရာဝန်မှ အထူးကိရိယာများကို အသုံးပြု၍ တစ်ရှူးလွှာကို ဖြည်းညှင်းစွာ ခွဲထုတ်ကာ အသားပိုတစ်ခုလုံးကို တစ်ပိုင်းတည်း တိကျစွာ ဖြတ်ထုတ်ပါမည်။
- ဒဏ်ရာကို စစ်ဆေးခြင်းနှင့် ပိတ်ခြင်း: သွေးတိတ်အောင် ပြုလုပ်ပြီး အတွင်းပိုင်း ဒဏ်ရာအသေးစားများကို ပိတ်ပေးပါမည် (လိုအပ်ပါက)။ ပြင်ပတွင် ဒဏ်ရာ လုံးဝမရှိဘဲ ခန္ဓာကိုယ်တွင်း ကလီစာများ ပုံမှန်အတိုင်း တည်ရှိနေမည် ဖြစ်ပါသည်။
ESD ကုသမှုအပြီး သတိပြုရန်နှင့် စောင့်ရှောက်ရန်များ
ဤကုသမှုသည် ဘေးကင်းမှု မြင့်မားသော်လည်း အူနံရံ၏ အထူမှာ 2–3 မီလီမီတာခန့်သာ ရှိသဖြင့်
သွေးထွက်ခြင်း သို့မဟုတ် အူပေါက်ခြင်းကဲ့သို့သော နောက်ဆက်တွဲ ပြဿနာများကို လျှော့ချနိုင်ရန်
အထူးကုဆရာဝန်၏ ကျွမ်းကျင်မှု၊ တိကျမှုနှင့် အတွေ့အကြုံများ လိုအပ်ပါသည်။
ကုသမှုအပြီး လိုက်နာရန်များ
- အခြေအနေ စောင့်ကြည့်ရန် ဆေးရုံတွင် 1–3 ရက်ခန့် အနားယူပါ။
- အတွင်းဒဏ်ရာ အနာကျက်မြန်စေရန် 1–2 သီတင်းပတ်ခန့် အစပ်အဟက်မပါသော ပျော့ပျောင်းသည့် အစားအစာများကို စားသုံးပါ။
- အစပိုင်းတွင် အပင်ပန်းခံခြင်း သို့မဟုတ် အလေးမခြင်းများကို ရှောင်ကြဉ်ပါ။
- ချိန်းဆိုထားသည့်အတိုင်း ဆရာဝန်နှင့် ပုံမှန် ပြန်လည်ပြသပါ။
ချက်ချင်း ဆေးရုံပြသရန် သတိပေးလက္ခဏာများ- ကုသမှုပြီးနောက် ပြင်းထန်စွာ ဗိုက်အောင့်ခြင်း၊ ဖျားခြင်း သို့မဟုတ် သွေးအန်ခြင်းများ ဖြစ်ပေါ်ပါက ရက်ချိန်းကို စောင့်မနေဘဲ ဆေးရုံသို့ ချက်ချင်း ပြန်လည်လာရောက်ပါ။