ทพญ. นยนา กุลสมบูรณ์
รักษารากฟัน

เนื่องจากเด็กเล็ก ๆ นั้นอาหารหลักคือนม และนมแม่จะเป็นนมที่มีประโยชน์มากที่สุดในการเลี้ยงดูทารก เมื่อจำเป็นต้องใช้นมขวดร่วมด้วย ควรให้เด็กรับประทานนมให้เป็นและเป็นเวลา หลังให้เด็กรับประทานนมควรจะจิบน้ำตามเล็กน้อยทุกครั้ง เพื่อชำระคราบนมที่ค้างอยู่ออก

นอกจากการดูแลสุขภาพช่องปากเด็กให้สะอาด แล้วเราจะแนะนำให้ผู้ปกครองเช็ดและแปรงฟันให้เด็กด้วยยาสีฟันผสมฟลูออไรด์ 1,000 ppm ขนาดยาสีฟันใช้ตามปริมาณที่เหมาะสมในแต่ละวัย
คุณพ่อคุณแม่ควรพาเด็กมาพบทันตแพทย์เพื่อตรวจสุขภาพฟันและเคลือบฟลูออไรด์เพื่อป้องกันฟันผุเป็นประจำ ปีละอย่างน้อย 2 ครั้ง
จากการศึกษาเผยว่ามีผลป้องกันฟันผุในด้านผิวเรียบของตัวฟันมากกว่าด้านการบดเคี้ยวที่มีหลุมและร่องลึก ดังนั้นในฟันกรามแท้ที่มีด้านบดเคี้ยวเป็นพื้นผิวขรุขระ เป็นหลุมและร่องลึก มักจะเป็นบริเวณที่ผุง่าย เนื่องจากการตกค้างของเศษอาหารและคราบจุลินทรีย์ ขณะเดียวกันขนแปรงสีฟันมีขนาดใหญ่กว่า ไม่สามารถแทรกเข้าไปทำความสะอาดได้ จึงมักเกิดฟันผุบริเวณนี้ ดังนั้นในฟันกรามแท้ที่มีหลุมและร่องลึกนั้น
การเคลือบหลุมร่องฟัน คือ การใช้สารคล้ายพลาสติกมาผลึกปิดหลุมร่องฟันบริเวณนี้ตั้งแต่ฟันขึ้นใหม่ๆ ทำให้ผิวด้านบดเคี้ยวนั้นเรียบช่วยไม่ให้เศษอาหารติด แปรงฟันทำความสะอาดง่าย ซึ่งเป็นการป้องกันฟันผุด้านบดเคี้ยวได้
ผู้ปกครอง ดูแลเอาใจใส่เพื่อสุขภาพช่องปากของลูกที่สะอาดปราศจากฟันผุและ มีผลไปถึงสุขภาพกายและ จิตใจที่ดี
Q : ลูกอายุ 8 เดือน ขณะนี้มีฟันขึ้น 4 ซี่ แล้วควรใช้แปรงสีฟันได้หรือยังควรให้ฟลูออไรด์ตามที่โฆษณาไหม ?
A : คุณแม่ สามารถใช้แปรงสีฟันขนาดเล็กและมีขนแปรงที่อ่อนนุ่มที่ทำขึ้นมาสำหรับเด็กอ่อนโดยเฉพาะ แปรงเบา ๆ ให้ลูกโดยใช้ยาสีฟันผสมฟลูออไรด์ในปริมาณแตะเน้นฟิล์มบาง ๆ เมื่อแปรงเสร็จให้ใช้ผ้าเช็ดฟลูออไรด์และยาสีฟันออกอย่างนุ่มนวล
A : ผู้ปกครองควรเลือกแปรงขนาดยาวประมาณ 2-3 ซี่ฟันเด็ก แปรงฟันเบา ๆ ตามขวางด้วยยาสีฟันผสมฟลูออไรด์ บีบยาสีฟันปริมาณตามด้านกว้างของแปรงสีฟัน

A : เรื่องฟันขึ้นอยู่กับอายุของลูก เป็นเรื่องที่คุณแม่ถามกันมามากเนื่องจากกังวลกลัวว่าลูกจะไม่มีฟัน หรือเห็นเด็กอื่นมีฟันขึ้นแล้ว แต่ลูกของเรายังไม่ขึ้น คิดว่าจะผิดปกติอะไรหรือเปล่า ความจริงแล้วในเด็กแต่ละคนอัตราการขึ้นของฟันอาจเร็วหรือช้ากว่าค่าเฉลี่ยได้แตกต่างกัน เด็กบางคนขึ้นเร็ว บางคนขึ้นช้า แต่ไม่นานเกินรอก็จะขึ้นมาแน่ ๆ ค่ะขออย่าให้คุณแม่วิตกกังวลไปเลยปัญหาของคุณแม่ท่านนี้ลูกไม่เคี้ยวอาหาร เนื่องจากเด็กมีแต่ฟันหน้าเพียง 8 ซี่ ฟันกรามใหญ่ด้านหลังยังไม่ขึ้น เด็กก็อาจจะเคี้ยวอาหารไม่ถนัด ช่วงนี้ให้คุณแม่ให้อาหารอ่อนบดละเอียดแก่ลูกไปก่อน รอจนฟันกรามน้ำนมด้านหลังเริ่มขึ้นก็อาจบดแบบหยาบ ๆ ให้ลูกลองทานอีกทีดีกว่า
A : ไม่ผิดปกติหรอกค่ะ เด็กบางคนฟันขึ้นเร็ว บางคนขึ้นช้า บางคนช้ามาก ๆ คุณแม่อย่าวิตกกังวลไปเลยหากลูกพัฒนาการด้านอื่นปกติดี ก็ไม่น่ามีปัญหาอะไรค่ะ
A : ลูกยังไม่มีฟันที่จะใช้บดเคี้ยวอาหารอย่างมีประสิทธิภาพก็ให้ทานอาหารอ่อน บดละเอียดไปจะดีกว่าค่ะ รอให้ฟันขึ้นเมื่อไหร่ค่อยบดหยาบ ๆ ให้ลูกทาน ลูกจะมีความสุขมากกว่าค่ะ
A : ผลเสียมีแน่นอนค่ะ แต่ขึ้นอยู่กับว่าฟันซี่ไหน หากจำเป็นต้องถอนจริงๆ ก็ต้องถอนออก แต่ต้องมีการวางแผนรักษาต่อไป เช่น อาจใส่เครื่องมือกั้นที่ว่างในขากรรไกรเอาไว้ เพื่อป้องกันฟันข้างเคียงล้มเข้าสู่ช่องว่าง เป็นผลให้ฟันแท้ที่อยู่ด้านล่างขึ้นบิดเกหรือขึ้นไม่ได้

A : เด็กควรกินให้เป็นมื้อ ไม่กินจุบจิบตามใจตัวเอง ใน 1 วันควรประมาณ 5 มื้อ ได้แก่ อาหารมื้อหลัก มื้อเช้า มื้อกลางวัน มื้อเย็น และมีอาหารว่างได้ 2 มื้อ การกินจุบจิบทำให้มีความเสี่ยงต่อการเกิดฟันผุ หากเด็กมีมีนิสัยการกินจุบจิบเด็กมักจะมีฟันแท้ผุ ผู้ปกครองจึงควรฝึกนิสัยการกินให้ถูกวิธีตั้งแต่เด็ก
ติดต่อสอบถามเพิ่มเติม: แผนกทันตกรรม โรงพยาบาลรามคำแหง
แก้ไข
18/5/2566