ฟันปลอมมีกี่แบบ แบบไหนดี แตกต่างอย่างไร?

September 26 / 2023

​​​​​

ฟันปลอมมีกี่แบบ แบบไหนดี

และแตกต่างอย่างไร?

 

 

ฟันปลอมหรือฟันเทียมเป็นสิ่งประดิษฐ์ที่ทําขึ้นมาเพื่อใช้ทดแทนฟันธรรมชาติที่สูญเสียไป มีการสร้างขึ้นเพื่อเลียนแบบทั้งรูปร่าง ขนาด สีและความแข็งแรง เพื่อให้คนไข้สามารถใช้ในการบดเคี้ยวอาหาร การออกเสียงและเพื่อความสวยงาม ช่วยให้คนไข้มีสุขภาพกายใจที่ดีขึ้น

 

 

ถ้าไม่ใส่ฟันปลอมจะมีผลอย่างไร

 

สิ่งที่เห็นได้ชัดเจนคือคนไข้จะมีฟันหลอ เสียความมั่นใจและกังวลในการเข้าสังคมทั้งจากการพูดคุยและการยิ้มแย้มตามปกติ ขาดประสิทธิภาพในการบดเคี้ยวอาหารอันจะส่งผลต่อสุขภาพ โดยเฉพาะอย่างยิ่งในผู้สูงวัย และยังพบว่ามีการเคลื่อนตัวของฟันข้างเคียงช่องว่างและการยื่นยาวขึ้นของฟันคู่สบของฟันที่ถอนออกไป ทําให้เศษอาหารติดตามซอกฟันได้ง่ายขึ้นก่อให้เกิดกลิ่นปากและทําความสะอาดยากขึ้น นอกจากนี้ยังเกิดการขัดขวางการบดเคี้ยวตามปกติ และถ้าปล่อยไว้เนิ่นนานอาจมากขึ้นจนทําให้เกิดปัญหาของข้อต่อขากรรไกรตามมาและเกิดปัญหานอนกัดฟันได้

 

 

ฟันปลอมมีกี่แบบ

 

ฟันปลอมแบ่งได้คร่าวๆ ตามรูปแบบการใช้งานได้ 2 กลุ่ม คือ

 

1. ฟันปลอมถอดได้

เป็นฟันปลอมชนิดที่คนไข้สามารถใส่และถอดออกมาล้างทําความสะอาดเองได้ มีทั้งใส่แบบทั้งปากและใส่แบบบางส่วน

 

แบ่งได้ตามวัสดุที่ใช้ทําฐานฟันปลอม ดังนี้

 

  • ฟันปลอมถอดได้โครงโลหะ ทําจากโลหะผสม (alloy) ที่ไม่เกิดการ สึกกร่อนหรือเป็นสนิมใดๆ ทําฐานได้บางแนบกับเหงือกและฟันได้ดีมีความแข็งแรงต้านแรงบิดตัว ใช้บดเคี้ยวได้ดีและยังช่วยให้คนไข้รับความรู้สึกร้อนเย็นไปตามอุณหภูมิของอาหารที่รับประทานด้วย
     



 

  • ฟันปลอมถอดได้โครงหรือฐานอะคริลิก มีทั้งแบบโครงชนิดแข็งและชนิดยืดหยุ่น ตามปกติใช้ใส่ชั่วคราวในระหว่างรอการหายของแผล ถอนฟันเพื่อใส่ฟันถอดได้ชนิดโครงโลหะหรือชนิดติดแน่นต่อไป หรือสามารถใช้ใส่เป็นการถาวรโดยดูเงื่อนไขอื่นๆประกอบการพิจารณาได้เช่นกัน

 

 

2. ฟันปลอมชนิดติดแน่น แบ่งได้เป็น

 

แบบมีฟันธรรมชาติที่กรอแต่งรูปร่างไว้ใช้เป็นหลักยึดของฟันปลอม ติดแน่น มี 2 แบบดังนี้

  • ครอบฟัน (crown) เป็นฟันปลอมติดแน่นแบบแยกเป็นซี่ๆ ไป
  • สะพานฟัน (bridge) เป็นฟันปลอมติดแน่นแบบยึดโยงระหว่างฟัน ธรรมชาติหลายหลักยึดมีลักษณะคล้ายสะพาน

 

 

ฟันปลอมติดแน่นชนิดที่ใช้การฝังรากฟันที่ทําจากวัสดุไทเทเนียมลงไปในกระดูกขากรรไกรบริวณที่สูญเสียฟันธรรมชาติด้วยรากฟันเทียม (implant) แล้วรอเวลาประมาณ 2 เดือน ให้กระดูกยึดติดกับรากฟันเทียมแน่นดีแล้ว จึงทําการต่อส่วนแกนฟันวัสดุไทเทเนียมยึดติดกับรากฟันเทียมแล้วจึงสร้างครอบฟันหรือสะพานฟันยึดติดบนแกนฟันให้คนไข้ใช้งานได้อย่างมีประสิทธิภาพใกล้เคียงฟันธรรมชาติต่อไป
 

 

ในส่วนของวัสดุที่ใช้ทําครอบฟัน สะพานฟัน ทั้งยึดติดบนฟันธรรมชาติที่ใช้เป็นหลักยึด และยึดติดบนแกนฟันของฟัน รากเทียมนั้นมีหลายชนิด โดยทันตแพทย์จะพิจารณาจากความเหมาะสมหลายอย่าง เช่น การสบฟัน แรงบดเคี้ยว ความสวยงาม รวมทั้งความต้องการของคนไข้มาประกอบการตัดสินใจร่วมกัน

 

 

โดยแบ่งประเภทของวัสดุที่ใช้ได้คร่าวๆ ดังนี้

 

  • ชนิดโลหะล้วน (full metal) เป็นโลหะผสม (alloy) เหมาะกับการใส่ฟันหลังบริเวณที่ต้อง รับแรงบดเคี้ยวมากๆ หรือมีความสูงตัวฟันน้อยทําให้ไม่สามารถกรอด้านสบฟันให้หนาพอที่จะใส่ครอบฟันชนิดอื่นได้
  • ชนิดกระเบื้องยึดติดกับโครงโลหะ (porcelain fused to metal) เหมาะกับการใส่ฟันได้ทุกตําแหน่ง กรณีที่กรอด้านสบฟันแล้วมีความหนาของการทําครอบฟันชนิดนี้พอใส่แล้วมีความสวยงามและใช้บดเคี้ยวได้ดี
  • ชนิดกระเบื้องล้วน (all ceramic) เหมาะกับฟันหน้าหรือฟันกรามน้อยที่ไม่ต้องใช้แรงบดเคี้ยวมากนัก มีความสวยงาม ที่ได้สวยใกล้เคียงธรรมชาติมาก
  • ชนิดเซอร์โคเนีย (zirconia) เหมาะกับฟันหน้าและฟันหลังที่ต้องการความแข็งแรงและมีความสวยงามใกล้เคียงฟันธรรมชาติ

 

 

ข้อดีและข้อด้อยของฟันปลอม

 

1. ฟันปลอมชนิดถอดได้

 

ข้อดี

 

  • ใส่ได้ทั้งแบบซี่เดียวและหลายซี่โดยใช้ฐานฟันปลอมชิ้นเดียว
  • คนไข้สามารถถอดและใส่และทําความสะอาดได้ด้วยตัวเอง
  • ในกรณีมีกระดูกขากรรไกรละลายยุบลงมากจากการถอนฟันมานาน สามารถเสริมความหนาของฐานฟันปลอมเพิ่มทดแทนเพื่อความสวยงามของรูปปากได้
  • ค่าใช้จายไม่สูงเมื่อเทียบกับการใส่ฟันชนิดติดแน่น

 

ข้อด้อย

 

  • อาจรู้สึกรําคาญ เกะกะจากความหนาของฐานฟันปลอม คือที่เพดานในฟันบนและหน้าลิ้นกับโคนลิ้นด้านข้าง
  • บางครั้งออกเสียงได้ไม่ชัด
  • เคี้ยวอาหารได้ไม่ละเอียดหรือมีแรงเคี้ยวน้อยกว่าการใส่ฟันชนิดติดแน่น
  • ฟันปลอมอาจหลวมได้จากการละลายตัวของกระดูกขากรรไกรเนื่องจากแรงเคี้ยวจะถ่ายลงที่เหงือกและกระดูกใต้ฐานฟันปลอม
  • เห็นตะขอที่ช่วยในการยึดเกาะ แลดูไม่สวยงาม
  • ต้องถอดออกมาทําความสะอาดทุกวันและไม่ควรใส่ในขณะนอนหลับ

 

2. ฟันปลอมชนิดติดแน่น

 

ข้อดี

 

  • ใช้บดเคี้ยวได้ดีใกล้เคียงกับฟันธรรมชาติ
  • ไม่มีฐานของฟันปลอมให้รู้สึกรําคาญ
  • แต่งรูปร่างและสีได้ใกล้เคียงกับฟันธรรมชาติ
  • ความแข็งแรงของวัสดุมีมากกว่าฟันปลอมชนิดถอดได้
  • สวยงาม ไม่มีตะขอ
  • ไม่กังวลที่จะต้องถอดตอนนอน

 

ข้อด้อย

 

  • ในกรณีทําครอบฟันและสะพานฟันในฟันธรรมชาติ ต้องมีการกรอฟันหลักยึดทําให้สูญเสียเนื้อฟันจริงไปบ้าง
  • ถอดล้างทําความสะอาดไม่ได้ แปรงฟันได้ไม่ทั่วถึงในบางบริเวณใต้สะพานฟัน ต้องใช้ไหมขัดฟันช่วยในการทําความสะอาดตามวิธีที่ทันตแพทย์แนะนํา
  • ค่าใช้จ่ายสูงกว่าการใส่ฟันชนิดถอดได้

 

 

คนไข้ที่ควรได้รับการใส่ฟันปลอม ในกรณีดังต่อไปนี้

 

  • มีการสูญเสียฟันธรรมชาติทั้งจากโรคเหงือก โรคปริทันต์ ฟันผุจนบูรณะไม่ได้
  • มีฟันที่เป็นโรคปริทันต์ และมีฟันผุที่ไม่สามารถบูรณะได้และยังไม่ได้รับการ ถอนฟันซี่นั้นๆ ออกไป
  • ฟันแตก บิ่นจากอุบัติเหตุต่างๆ ที่ทําให้ต้องถอนฟันและที่ไม่สามารถบูรณะด้วยการอุดฟันตามปกติได้

 

 

ขั้นตอนการทําฟันปลอม

 

  • พบทันตแพทย์เพื่อปรึกษาและวางแผนรักษา
  • พิมพ์แบบฟันเริ่มต้นเพื่อเก็บไว้เป็นต้นแบบและเพื่อใช้ในการวางแผนรักษา
  • เอกซเรย์ฟันและกระดูกขากรรไกรที่เกี่ยวข้อง (ในกรณีจําเป็น)
  • เตรียมช่องปากในกรณีที่ต้องถอนฟัน ขูดหินปูน รักษาโรคปริทันต์ อุดฟัน ปรับสบฟัน (ในกรณีมีปัญหาการบดเคี้ยวร่วมด้วยให้เรียบร้อยก่อน)
  • จากนั้นเข้าสู่ขั้นตอนใส่ฟัน ชนิดถอดได้คือ พิมพ์แบบฟัน ลองโครงโลหะ-เทียบสีฟัน ลองฟัน ใส่ฟัน ใช้เวลาการนัดประมาณ 4-5 ครั้ง

 

ชนิดติดแน่น มีกรอแต่งฟันหลักยึด พิมพ์แบบฟันและใส่ครอบฟันหรือสะพานฟันชั่วคราว และใส่ครอบฟันหรือสะพานฟันตัวจริง ใช้เวลาการนัดประมาณ 3 ครั้ง ส่วนการใส่ฟันรากเทียมนั้น มีฝังรากฟันเทียม ใส่ตัวผายเหงือก ต่อแกนฟันรากฟันเทียม และใส่ครอบฟันและสะพานฟันรากเทียม ใช้เวลาการนัดประมาณ 3-4 ครั้ง นอกจากนี้ยังมีการใส่ฟันถอดได้ที่มีการนํารากฟันเทียมมาเป็นตัวช่วยเสริมแรงเคี้ยวและช่วยในการยึดติดของฐานฟันปลอมถอดได้ชนิดทั้งปากและบางส่วนอีกด้วย

 

 

การเตรียมตัวเข้ารับการทํารากฟันเทียม

 

ภายหลังจากที่ได้วางแผนรักษาเพื่อทําฟันรากเทียมแล้ว คนไข้จะมีวันนัดเพื่อมาทําการผ่าตัดย่อยเพื่อฝังรากฟันเทียม คนไข้ควรเตรียมตัวดังนี้

 

  • พักผ่อนให้เพียงพอก่อนถึงวันนัด           
  • เดินทางมาให้ถึงโรงพยาบาลก่อนเวลานัด 15-30 นาที เพื่อได้นั่งพักและเข้าห้องนํ้าก่อน ให้เรียบร้อยสบายใจ
  • รับประทานอาหารให้เรียบร้อยก่อนเวลานัด
  • ถ้ามียาที่ต้องงดก่อนการผ่าตัด คนไข้ควรปรึกษาแพทย์ประจําตัวและงดยามาก่อนตามที่แพทย์แนะนํา หรือถ้ามียาประจําตัวที่ไม่จําเป็นต้องงดก็ควรรับประทานมาให้เรียบร้อย
  • นํารายการยาที่ได้รับอยู่เป็นประจําและที่รับอยู่ตอนนั้นแจ้งทันตแพทย์ก่อนทําด้วย ถ้ามีประวัติการแพ้ยาใดๆ ช่วยแจ้งด้วยเช่นกัน
  • เพื่อความสบายใจแนะนําให้มีญาติหรือเพื่อนมาด้วย

 

 

 

การดูแลฟันปลอม

 

การดูแลฟันปลอมถอดได้

 

  • ถอดล้างทําความสะอาดทุกครั้งหลังมื้ออาหารพร้อมบ้วนปาก (ถ้าทําได้)
  • ห้ามเคี้ยวอาหารแข็งหรือเหนียวเกินไป ฟันปลอมอาจแตกบิ่นได้
  • ให้ถอดฟันปลอมออกมาทําความสะอาดด้วยการใช้แปรงสีฟันขนอ่อนและนํ้าสบู่แปรงปัดเบาๆ ให้ทั่วทั้งตัวฟันและฐานฟันปลอมไม่ควรใช้ยาสีฟันร่วมกับแปรงทําความสะอาดเพราะผงขัดในยาสีฟันจะทําให้ฟันปลอมสึกเร็วและหมองได้
  • ขณะทําความสะอาดฟันปลอมควรใช้ขันหรืออ่างใส่นํ้ารองไว้ด้านใต้เผื่อฟันปลอมลื่นตกจะได้ไม่แตกบิ่น
  • ก่อนนอนให้ถอดฟันปลอมที่ทําความสะอาดแล้วแช่นํ้าเปล่าไม่ร้อนไม่เย็น (ในภาชนะที่มีฝาปิด) โดยแช่ให้ฟันปลอมจมอยู่ในนํ้าทั้งชิ้น หรือจําไว้ว่าถ้าฟันปลอมไม่ได้ใส่อยู่ในปากก็ให้แช่อยู่ในนํ้าตลอดเวลา จะช่วยให้ฟันปลอมไม่บิดรูปจากความแห้งถ้าไม่แช่นํ้า และอาจทําให้ใส่ฟันปลอมได้ไม่พอดีอย่างเดิมได้ คนไข้สามารถใช้เม็ดฟู่แช่ฟันปลอมได้ซึ่งจะช่วยกําจัดเชื้อโรคและขจัดคราบติดแน่นบนฟันปลอมได้ดีขึ้น
  • อย่าเอาฟันปลอมห่อด้วยกระดาษทิชชู่เพราะบ่อยครั้งมากที่คนไข้ทิ้งฟันปลอมไปกับกระดาษทิชชู่แล้วต้องมาทําฟันปลอมใหม่

 

การดูแลฟันปลอมชนิดติดแน่น

 

  • ในกรณีครอบฟัน ให้แปรงฟันด้านข้างและด้านสบฟันตามปกติเหมือนดูแลฟันธรรมชาติ และใช้ไหมขัดฟันช่วยทําความสะอาดด้านเบียดกับฟันข้างเคียง
  • ในกรณีสะพานฟัน ให้ดูแลเหมือนดูแลครอบฟันแต่เพิ่มด้วยการใช้เข็มพลาสติกที่ใช้ นําไหมขัดฟันร้อยนําไหมขัดฟันลอดผ่านใต้สะพานฟันเพื่อให้รูดไหมขัดฟันทําความสะอาดใต้สะพานฟันบริเวณระหว่างฟันหลักยึดได้
  • อย่าใช้กัดอาหารที่แข็งเกินไป

 

 

นัดพบแพทย์คลิก

ทพ.ริม เกษสาคร

ทันตแพทย์ผู้เชี่ยวชาญสาขาทันตกรรมประดิษฐ์

 

 

แก้ไข

22/09/2566

Premium Health package ผู้หญิง

ถึงเวลาดูแลสุขภาพอย่างใส่ใจ เราพร้อมดูแลคุณอย่างอบอุ่น

ราคา 3,990 บาท

โปรแกรมตรวจสุขภาพเบาหวานสำหรับผู้ชาย l รพ.รามคำแหง

"โรคเบาหวาน" ไม่ได้ไกลตัวอย่างที่คิด เป็นแล้วรักษาไม่หายขาด รู้ทันป้องกันได้

ราคา 4,890 บาท

โปรแกรมตรวจสุขภาพผู้ชาย คัดกรองมะเร็ง l โรงพยาบาลรามคำแหง

การตรวจคัดกรองจะช่วยป้องกันโรคในอนาคต หรือได้รับการรักษาทันท่วงที

ราคา 6,790 บาท

โปรแกรมตรวจสุขภาพก่อนแต่งงานคุณผู้ชาย เพื่อลูกน้อยในอนาคต

ตรวจสุขภาพให้ชัวร์ก่อนเริ่มต้นชีวิตคู่ เพราะคุณผู้ชายอาจมีโรคแฝงและปัญหาสุขภาพที่อาจส่งผลต่อลูกน้อยและครอบครัวในอนาคต

ราคา 5,190 บาท

Running Economy โปรแกรมทดสอบสมรรถภาพทางกายของนักวิ่ง

รับคำปรึกษาโดยผู้เชี่ยวชาญด้านเวชศาสตร์การกีฬาเพื่อออกแบบการฝึกซ้อม การแข่งขันและเพิ่มสมรรถนะทางการวิ่ง

ราคา 4,900 บาท

Time To Fit ทดสอบสมรรถภาพทางกายโดยผู้เชี่ยวชาญโดยเฉพาะ

เมื่อใจพร้อมลุย ร่างกายก็ต้องพร้อมด้วยมาเช็กความฟิตก่อนไปทำกิจกรรมที่คุณชอบ

ราคา 8,730 บาท